Đồ bảo hộ thợ cơ khí: danh sách cho thợ tiện, phay, mài, cắt tôn

Vua Bảo Hộ | 22/11/2026

Đồ bảo hộ thợ cơ khí cần đủ năm nhóm: kính bảo vệ mắt, chống ồn, giày mũi cứng có đế chống dầu, quần áo gọn và găng tay đúng việc. Điểm khác với nhiều ngành khác là không phải vị trí nào cũng được đeo găng: thợ tiện, phay, khoan đứng máy có trục quay hở thì không đeo găng khi máy đang chạy. Bài này đưa ra danh sách theo từng vị trí trong xưởng (tiện, phay, khoan, CNC, mài, cắt tôn, kho phôi) để doanh nghiệp cấp phát đúng ngay từ đầu.

Giày bảo hộ Fiv Out Mechanical thân da lộn màu xám, quai dán, đế có rãnh chống trượt
Giày bảo hộ Fiv Out Mechanical: mũi thép, lót Kevlar, thân da lộn

Đồ bảo hộ thợ cơ khí gồm những gì?

Một bộ cơ bản cho thợ cơ khí gồm năm nhóm trên, cộng mũ trùm tóc cho người tóc dài, sau đó bổ sung theo vị trí. Doanh nghiệp nên coi đây là phần tối thiểu cho mọi người làm trong xưởng gia công kim loại.

  1. Kính bảo hộ chống va đập, ôm sát mặt, tròng trong khi làm trong nhà xưởng.
  2. Nút tai hoặc chụp tai chống ồn cho khu vực có máy mài, máy cắt, máy dập.
  3. Giày bảo hộ mũi thép hoặc mũi composite, có lót chống đâm xuyên và đế chống trượt, chống dầu.
  4. Quần áo bảo hộ dài tay, bo gọn: cổ tay cài khít, không dây rủ, không vạt rộng.
  5. Mũ trùm tóc hoặc mũ vải cho người tóc dài làm ở máy có trục quay.
  6. Găng tay theo việc: găng chống cắt khi cầm tôn, phôi có ba via; găng nitrile khi thay dầu, vệ sinh máy lúc đã dừng.

Theo Thông tư 25/2022/TT-BLĐTBXH, người sử dụng lao động phải trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân phù hợp với yếu tố nguy hiểm, có hại tại nơi làm việc và lập sổ theo dõi cấp phát có xác nhận của người lao động. Vì vậy danh sách nên đi kèm bảng đánh giá nguy cơ của từng vị trí, không cấp đồng loạt một kiểu cho cả xưởng.

Thợ tiện, phay, khoan: vì sao không đeo găng khi máy chạy?

Găng tay có thể bị trục, mâm cặp, mũi khoan hoặc phôi đang quay cuốn vào và kéo cả bàn tay, cánh tay theo. Viện An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp Hoa Kỳ (NIOSH) khuyến cáo không đeo găng khi vận hành máy có bộ phận quay hở, kể cả máy khoan đứng và máy tiện.

Bộ đồ bảo hộ cho vị trí này nên là:

  • Kính bảo hộ ôm mặt để chặn phoi văng. Phoi thép, phoi đồng nóng và sắc, dễ bắn vào mắt khi tiện thô hoặc khoan lỗ sâu.
  • Áo dài tay cài kín cổ tay hoặc xắn gọn trên khuỷu, không đeo nhẫn, đồng hồ, vòng tay, không quàng khăn.
  • Tóc dài buộc gọn và trùm trong mũ vải.
  • Giày mũi cứng vì phôi, mâm cặp, dao cụ có thể rơi khi tháo lắp.

Găng tay chỉ dùng khi máy đã dừng hẳn: cầm phôi có ba via, tháo phoi quấn, thay dao. Gạt phoi bằng móc hoặc chổi chuyên dụng, không dùng tay trần hay tay đeo găng khi trục còn quay.

Thợ vận hành máy CNC cần trang bị gì?

Máy CNC thường có cửa che kín khi gia công, nên rủi ro chính dồn vào lúc mở cửa: vệ sinh phoi, gá phôi, thay dao và tiếp xúc dầu tưới nguội. Kính bảo hộ vẫn cần đeo vì phoi và dầu có thể bắn ra khi mở cửa sớm hoặc khi thổi khí làm sạch.

Dầu tưới nguội (dầu cắt gọt) là mối lo về da. Cơ quan An toàn và Sức khỏe Anh (HSE) cho biết tiếp xúc trực tiếp với dầu tưới nguội, nhất là ở tay và cẳng tay, có thể gây viêm da; quần áo thấm dầu cũng đưa dầu tới da. HSE khuyên thay quần áo dính dầu, rửa tay sau khi tiếp xúc, thay găng chống hóa chất đúng hạn và che kín cẳng tay. Ở xưởng, điều đó nghĩa là có găng nitrile cho lúc vệ sinh máy đã dừng, có bộ quần áo dự phòng để thay giữa ca.

Thợ mài và cắt bằng đá: kính, tấm che mặt và chống ồn

Thợ mài cần bảo vệ mắt mạnh hơn mức kính gọng thông thường, vì hạt mài và mảnh kim loại bắn ra với tốc độ cao. Theo tiêu chuẩn châu Âu EN 166, mức chịu va đập ghi bằng chữ: F (năng lượng thấp, 45 m/s) dùng cho mọi loại kính; B (120 m/s) chỉ có ở kính chụp và tấm che mặt; A (190 m/s) chỉ có ở tấm che mặt. Từ cuối năm 2025, kính chứng nhận mới ở châu Âu theo EN ISO 16321-1:2022 (ký hiệu va đập C, D, E thay cho F, B, A); kính đạt EN 166 vẫn còn lưu hành, nên khi mua anh chị xem tem ghi theo tiêu chuẩn nào.

  • Mài, cắt bằng máy cầm tay: đeo kính bảo hộ và thêm tấm che mặt. Tấm che gắn trên máy mài để bàn không thay được kính đeo mắt. Trong nhà xưởng nên chọn tròng trong, ví dụ kính bảo hộ Honeywell A800 có bản tròng trong.
  • Chống ồn: QCVN 24:2016/BYT giới hạn mức tiếp xúc tiếng ồn 85 dBA cho 8 giờ làm việc. Vị trí mài, cắt, dập vượt ngưỡng này thì phải có biện pháp bảo vệ thính lực như nút tai, chụp tai.
  • Khẩu trang chống bụi có cấp lọc ghi rõ (ví dụ FFP2 hoặc N95) khi mài khô, vì bụi đá mài và bụi kim loại bay lơ lửng quanh vị trí làm việc.
  • Găng tay: máy mài để bàn có đá quay hở thì không đeo găng, giữ phôi bằng kẹp hoặc đồ gá; máy mài góc cầm tay thì dùng găng da vừa khít tay để chống tia lửa và mép phôi sắc.
  • Áo dài tay bằng cotton hoặc vải pha nhiều cotton: khi gặp tia lửa, cotton không chảy nhão dính vào da như sợi tổng hợp. Cotton vẫn cháy được; vị trí nhiều tia lửa cần vải chống cháy đạt tiêu chuẩn.
Kính bảo hộ Honeywell A800 gọng ôm mặt, tròng màu khói
Kính Honeywell A800, trang sản phẩm ghi đạt ANSI Z87+, EN 166 (có cả tròng trong)

Mức ồn mỗi xưởng khác nhau tùy máy, vật liệu và khoảng cách. Cách chắc chắn nhất là đo tiếng ồn tại vị trí làm việc rồi mới chọn nút tai hay chụp tai. Nút tai dùng một lần như nút tai chống ồn Max 1 Honeywell (trang sản phẩm ghi NRR 33 dB) gọn, đeo được cùng kính và mũ; hiệu quả thực tế phụ thuộc vào việc vo nhỏ và đặt sâu đúng cách.

Nút tai chống ồn Max 1 Honeywell màu cam hình chuông, kèm hướng dẫn đeo
Nút tai chống ồn Max 1 Honeywell bằng bọt PU

Thợ cắt tôn, chấn, dập và kho phôi

Ở khâu cắt tôn, chấn, dập và bốc xếp phôi, rủi ro chính là cắt tay và vật nặng rơi vào chân. Vì máy không có trục quay hở như máy tiện, ở đây cần đeo găng chống cắt; đồng thời tuyệt đối không đưa tay vào vùng kẹp, vùng dập của máy chấn, máy dập.

  • Găng chống cắt khi cầm mép tôn, phôi vừa cắt. Chọn theo mức chống cắt ghi trên găng (tiêu chuẩn EN 388), không dùng găng sợi mỏng cho tôn sắc.
  • Giày mũi cứng có lót chống đâm xuyên vì sàn xưởng nhiều mẩu tôn, đinh vít, phoi.
  • Mũ bảo hộ nếu khu vực có cầu trục, palăng nâng hạ phôi.
  • Nút tai cho người đứng máy dập, máy chấn khi đo vượt ngưỡng.

Với vị trí lắp ráp, nguội, đồ bảo hộ nhẹ hơn: kính, găng phủ nitrile mỏng để cầm chi tiết dính dầu, giày bảo hộ cổ thấp.

Bảng chọn nhanh theo vị trí

Bảng dưới tóm tắt trang bị tối thiểu theo từng vị trí trong xưởng cơ khí. Doanh nghiệp dùng làm khung, sau đó điều chỉnh theo kết quả đánh giá nguy cơ và đo môi trường lao động.

Vị tríMắt, mặtTaiTayChânLưu ý
Tiện, phay, khoan đứng máyKính ôm mặtTheo kết quả đoKhông đeo găng khi máy chạyGiày mũi cứng, đế chống dầuÁo bó tay, buộc tóc, không trang sức
CNCKính ôm mặtTheo kết quả đoGăng nitrile khi vệ sinh, máy đã dừngGiày mũi cứng, đế chống dầuThay quần áo dính dầu tưới nguội
Mài, cắt bằng đáKính + tấm che mặtNút tai hoặc chụp taiMáy để bàn: không găng; máy cầm tay: găng da vừa khítGiày mũi cứngKhẩu trang chống bụi khi mài khô
Cắt tôn, chấn, dậpKínhNút tai hoặc chụp taiGăng chống cắt (EN 388)Giày mũi cứng, lót chống đâm xuyênMũ bảo hộ nếu có cầu trục
Kho phôi, bốc xếpKính khi cắt đaiThường không cầnGăng chống cắtGiày mũi cứngMũ bảo hộ khi có nâng hạ
Lắp ráp, nguộiKínhTheo kết quả đoGăng phủ nitrile mỏngGiày bảo hộ cổ thấpTháo găng khi khoan bằng máy cầm tay

Giày và quần áo cho thợ cơ khí: chọn thế nào cho bền?

Giày cho xưởng cơ khí nên có mũi bảo vệ ngón chân, lót chống đâm xuyên và đế chịu dầu, vì sàn thường có dầu tưới nguội và phoi sắc. Thân giày bằng da hoặc da lộn chịu được phoi nóng tốt hơn vải lưới mỏng.

Nhà xưởng cơ khí ở các khu công nghiệp miền Bắc và miền Trung thường rất nóng vào mùa hè, trong khi thợ vẫn phải mặc áo dài tay cả ca. Vì vậy nên chọn vải thoáng, có lỗ thoát khí ở nách hoặc lưng, và cấp đủ hai bộ để thay giặt, thay vì để thợ xắn tay hay cởi áo khi đứng máy.

Ví dụ, giày bảo hộ Fiv Out Mechanical có mũi thép, lót Kevlar chống đâm xuyên, thân da lộn, giá tham khảo 429.000 đồng (tháng 11/2026, theo trang sản phẩm). Khi chọn giày, anh chị nên đọc ký hiệu tiêu chuẩn in trên tem lưỡi gà để biết mức bảo vệ cụ thể.

Quần áo nên may bằng vải cotton hoặc vải pha có tỷ lệ cotton cao, dày vừa phải, cổ tay có cúc hoặc bo, túi có nắp để phoi không lọt vào. Doanh nghiệp có thể đặt may quần áo bảo hộ theo yêu cầu, chọn màu tối để đỡ lộ vết dầu và in logo công ty lên áo.

Câu hỏi thường gặp

Thợ tiện có được đeo găng tay không?

Không đeo găng khi máy tiện đang chạy, vì găng có thể bị mâm cặp hoặc phôi quay cuốn vào. Chỉ đeo găng khi máy đã dừng hẳn để tháo phôi, gỡ phoi hoặc thay dao.

Thợ mài cần kính gọng hay kính chụp?

Nên dùng kính chụp hoặc kính gọng kèm tấm che mặt. Theo EN 166, mức chịu va đập B chỉ có ở kính chụp và tấm che mặt, mức A chỉ có ở tấm che mặt.

Xưởng cơ khí ồn bao nhiêu thì phải đeo nút tai?

QCVN 24:2016/BYT giới hạn 85 dBA cho 8 giờ làm việc. Vị trí vượt mức này mà chưa giảm được ồn tại nguồn thì phải trang bị nút tai hoặc chụp tai cho người lao động.

Giày bảo hộ cho thợ cơ khí nên chọn mũi thép hay composite?

Cả hai đều bảo vệ ngón chân khi vật nặng rơi. Theo EN ISO 20345, cả hai loại đều phải chịu được va đập 200 J. Mũi composite nhẹ hơn và dẫn nhiệt kém hơn mũi thép; nhẹ hơn thì đỡ mỏi khi phải đứng máy lâu.

Dầu tưới nguội có hại da không?

Có. HSE (Anh) cho biết tiếp xúc trực tiếp với dầu tưới nguội có thể gây viêm da, nhất là ở tay và cẳng tay. Nên mặc áo dài tay, thay quần áo dính dầu và rửa tay sau khi tiếp xúc.

Liên hệ Vua Bảo Hộ để được tư vấn đồ bảo hộ cho xưởng cơ khí

Công ty TNHH Vua Bảo Hộ phân phối giày bảo hộ, kính, nút tai chống ồn chính hãng và nhận may quần áo bảo hộ in logo theo yêu cầu. Anh chị gửi danh sách vị trí trong xưởng, Vua Bảo Hộ sẽ tư vấn bộ trang bị phù hợp và báo giá.

  • Hotline toàn quốc: 1900.3385
  • Cửa hàng Nam Định: Số 202 Điện Biên, Phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình — 0911.377.997
  • Cửa hàng Nghệ An: Số 3 Phan Đình Phùng, Phường Thành Vinh, tỉnh Nghệ An — 0941.60.8118
  • Website: vuabaoho.com
Thảo luận về chủ đề này
Danh mục

Giỏ hàng

DMCA.com Protection Status